60 sec. movie van Die Zuid-Afrikaaskop

Interview #1: Busiswa Royi - Student Events Management

Busiswa Royi, poserend in het midden van de foto (duh!), is een klasgenoot van ons waar we veel mee hebben samengewerkt en zijn opgetrokken. We zijn nu ongeveer 4 maanden verder, dus tijd om onze houding ten opzichte van de locals te evalueren. Wat vind Busiswa van ons exchange studenten? Kunnen we ons zelf na al die tijd ook "Echte Zuid-Afrikanen" noemen? In een kort interview geeft ze haar mening. 

Can you introduce yourself shortly to my reader?

I am Busiswa Royi from Stellenbosch in South Africa. I am studying at Cape Peninsula University of Technology, doing second year in Events Management.

What do you like about us?

You are hard workers, have warming smiles and are very friendly.

Do you think we have weird habits?

Yes, you drink cappuccino all the time... Even if it is 30 degrees! 

Can you describe a typical exchange student? 

Most exchange students exclude themselves from the other students and they tend to look like nerds. 

In what way are we comparable and/or different from that description?

You guys are different, because you interact a lot with students. You are hardworking and still cool at the same.

Are we changed in the last couple of months? In what way?

Yes, in the beginning you didn't interact that much. But after a while you stopped excluding yourselves from the other students. You have been interacting with most students in class, which we really like. 

Do you think we can be real South Africans? Why?

Yes, I think students from different classes won’t be able to tell if you are exchange students or "one of the local students", unless we tell them. I think you fit in our class like any other South African.

Echte Zuid-Afrikaan #4: Xhosa-man

Op school hebben we een aantal jongens rondlopen in colbertjes, nette blouses, gebreide truien en typische hoedjes. Ze dragen niet precies hetzelfde, maar het is duidelijk dat het eenzelfde kledingstijl is. Mijn klasgenoten hebben me uitgelegd dat ze van de subgroep "Xhosa", uit het zuidoosten van Zuid-Afrika komen. Zodra jongens binnen deze cultuur 18 jaar oud zijn moeten ze een besnijdenis ritueel ondergaan. Daarvoor moeten ze o.a. een maand lang in de jungle leven en hun gezicht wit schminken zoals de jongen hier boven op de foto. Na dit ritueel verandert ook hun kledingstijl, die voor hen uitstraalt dat ze echte mannen zijn geworden. 

Xhosa is naast een groep mensen ook een taal. Voor ons als Nederlanders onmogelijk te verstaan of te spreken, want bepaalde letters worden gesproken d.m.v. het klikken van de tong. Er zijn drie basis kliks:

1. C - dentale klik, zoals in 'tsk, tsk, nee, dat mag niet!'
2. X - laterale klik, zijdelingse klak die men wel gebruikt om paarden mee aan te sporen
3. Q - palatale klik, die klinkt als het ontkurken van een champagnefles.

Geloof me, ze hebben het me geprobeerd te leren, maar dat kost jaren voor je dat onder de knie kunt hebben. 

Alle Xhosa-sprekende mensen zijn weer verdeeld in verschillende subgroepen, ieder met hun eigen rituelen en gewoontes, waarvan de gelijknamige Xhosa ook een groep is. Nelson Mandela behoorde ook tot deze Xhosa cultuur.
Een van de rituelen van deze stam is het 'man worden'. Jongens die 18 jaar worden gaan met een groep van 15 - 30 jongens, onder begeleiding van een aantal oudere mannen, voor een maand de natuur in. Het belangrijkste onderdeel van dit ritueel is de besnijdenis, hoewel dit in totaal maar 5 minuten duurt. Niemand wordt gedwongen om het te ondergaan, maar het wordt wel van iedere jongen verwacht binnen families. 

Zodra de jongens de tocht naar de 'besnijdenis-dokter' beginnen, moeten ze hun gezichten wit schminken en hun lichaam in een wollen deken wikkelen. Ze mogen pas weer terug naar huis zodra de wond van de besnijdenis helemaal geheeld is. 

Eenmaal terug thuis wordt het groots gevierd met vrienden en familie. De jongens, die dan officieel man zijn geworden, moeten een formeel pak en hoed dragen en hun gezicht wordt rood geschminkt voor nog een maand. Dit laat zien dat ze zijn besneden. De formele kledingstijl blijven ze ook daarna nog dragen.

Afrikaans tegeltje #5: Design Capital 2014

Inspired by: Cape Town - Design Capital of the Year 2014

Zuid-Afrika kiest #2: twijfels aan verkiezingsorganisatie...

Deze flyer kreeg ik gisteren door een geel met zwart geklede student in mijn hand gedrukt, onder luidkeels gezang en dans van de rest van de groep studenten om hem heen. Niet alleen buiten, maar ook in de klas was te merken dat de verkiezingsdag er aan zat te komen. Een aantal klasgenoten liepen rond in gele ANC t-shirts en sommige hadden zelfs zelfgemaakte hoedjes met het logo van het African National Congress. Maar het is vooral geel/zwart dat de klok slaat hier op straat. Van de andere partijen is me weinig opgevallen. 

Zo ook van bijvoorbeeld de DA (Democratic Alliance), die de kleur blauw dragen. Naast de ANC zijn zij een van de andere grote partijen in de oppositie hier in Zuid-Afrika. Overal zie je het hoofd van Helen Zille, die voor presidentschap gaat, op de posters hangen, maar daar blijft het dan ook wel bij. Naast een blauw DA t-shirt, wat een van mijn teamgenootjes hier vaak draagt, heb ik weinig actie gezien onder de mensen om de DA te 'promoten'. In tegenstelling tot de vele campagne-stoeten en zangkoren in het geel voor het ANC die ik de laatste weken in de stad ben tegengekomen. Misschien ligt het aan het verschillend stem publiek van de twee partijen... Of misschien leeft de ANC hier in dit gedeelte van het land meer dan de DA...

Als ik het nieuws mag geloven, denk ik echter dat laatste. Helen Zille, partijleider DA, geeft vlak na het sluiten van de stembussen aan geen vertrouwen te hebben in de verkiezingsorganisaties. Volgens haar is er vooral in Kaapstad een gebrek aan organisatie bij de stemlokalen. Dit zou de DA wel eens stemmen kunt kosten veronderstelt ze.
Toch gek dat ze dan vooral een gebied noemt, waar de DA het minst 'leeft' onder de mensen...  Is het echt een gebrek aan organisatie of een kwestie van zichzelf proberen in te dekken voordat de resultaten bekend zijn?

Hoelang de resultaten hier op zich laten wachten weet ik niet. Ze zijn op dit moment nog niet bekend en als het op het gemiddelde Zuid-Afrikaanse tempo gaat, zal dat nog wel even duren...

PS: heb je de politieke weetjes van Zuid-Afrika al gelezen?

Echte Zuid-Afrikaan #3: De Townshipbewoner

Eunice Myataza. Een gepensioneerde vrouw, geboren en getogen in Kayamandi: een township op een half uur rijden afstand van Kaapstad. Afgelopen week heb ik haar weer opgezocht samen met een aantal vrienden van me. In het begin wat terughoudend, maar als je haar eenmaal leert kennen verteld ze je het ene verhaal na het andere. En vertellen dat kan ze! Dat heb ik ook deze keer weer mogen ervaren... 

Kayamandi, dat "thuis best" in Xhosa betekent, is een van de oudste townships in Zuid-Afrika. In 1941 werd het officieel aangewezen als een locatie waar zwarte mensen gescheiden van de blanke bevolking moest leven. De oprichter van het township is de Nederlandse Heer Blok. Zijn vroegere open haard is nu nog terug te zien in het huidige politiebureau. Waarom Meneer Blok naar Kayamandi verhuisde? Waarschijnlijk ontvluchtte hij de oorlog in Nederland. 

Onder het Apartheidsregiem mochten de mensen in de townships niets veranderen aan hun huizen. De blanke regering wilde controleren hoe de townships eruit zagen. Na de afschaffing van de Apartheid echter waren er wat huizenbouw betreft geen restricties meer. Dit leidde er toe dat Kayamandi uitgebreid werd met vele shacks (oftewel: krotten) en daarmee ook inwoners. 

Eunice heeft die veranderingen allemaal stap voor stap meegemaakt en hebben ook haar leven beïnvloed. Zo greep ze de kans om verder te gaan studeren met beide handen aan. Een zwaardere, maar de meest belangrijkste kans in haar leven zoals ze verteld, was de scheiding met haar man. Drie jaar na de afschaffing van de Apartheid heeft Eunice besloten voor zichzelf te kiezen. Ze heeft de jaren daarna al haar geld opgespaard om in Kayamandi haar eigen huis van steen te kunnen bouwen. Daar heeft ze ons afgelopen week tijdens een kop thee haar verhalen verteld.

Naast haar wonen mensen in een shack. Ze vertelde ons dat ze iedere nacht gemiddeld 4x wakker wordt van de herrie die ze maken. Met opzet zegt ze, want ze benijden haar om haar huis. Vorige week woensdag was de maat vol en is Eunice naar de politie gestapt. De nachtelijke geluiden zijn niet de enige rede. Al jaren heeft ze last ze en vorige week was het zelfs zo ver dat de scheldwoorden haar om de oren vlogen. Op het einde gaf ze ons daarover een wijze raad mee naar huis:

"If you hit a man with a stick, he will come back. If you hit a man with the law, he won't come back".

De rijdende rechter zou dus ook hier in Zuid-Afrika zijn programma kunnen maken... 

  

Afrikaans tegeltje #4: koelkast wijsheid